{"id":1616,"date":"2017-06-24T17:32:28","date_gmt":"2017-06-24T13:32:28","guid":{"rendered":"http:\/\/borcali.org\/?p=1616"},"modified":"2018-02-09T17:17:22","modified_gmt":"2018-02-09T13:17:22","slug":"1616","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/borcali.org\/?p=1616","title":{"rendered":"M\u018fKT\u018fB V\u018f M\u018fSC\u0130D"},"content":{"rendered":"<p><strong><span style=\"color: #0000ff;\">Etibar \u018fL\u0130YEV<\/span><\/strong><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<h1><span style=\"color: #ff00ff;\"><strong><em>H\u018fYACAN T\u018fB\u0130L\u0130!<\/em><\/strong><\/span><\/h1>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><em>\u201c\u018fg\u0259r dini \u0259xlaqla birl\u0259\u015fdirm\u0259s\u0259n, onda din \u015f\u0259fq\u0259t dil\u0259m\u0259y\u0259 \u00e7evrilir.\u201d<\/em> <strong>\u0130. Kant<\/strong><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Az\u0259rbaycan\u0131n Dini Qurumlarla \u0130\u015f \u00fczr\u0259 D\u00f6vl\u0259t Komit\u0259sinin s\u0259dri M\u00fcbariz Qurbanl\u0131 \u201cSovetski\u201dd\u0259 iki m\u0259scidl\u0259 ba\u011fl\u0131 yaranm\u0131\u015f v\u0259ziyy\u0259t\u0259 ayd\u0131nl\u0131q g\u0259tirib:<strong> \u201cBizd\u0259 \u201cHeyd\u0259r m\u0259scidi\u201d v\u0259 dig\u0259r bu kimi m\u00f6t\u0259b\u0259r m\u0259scidl\u0259r f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259rir. Suyu buland\u0131rmaq, \u00fcmumi i\u015f\u0259 ziyan vurmaq ist\u0259y\u0259nl\u0259r hay-k\u00fcy sal\u0131rlar. Bu adamlar\u0131n m\u00f6min insanlarla he\u00e7 bir \u0259laq\u0259si yoxdur\u201d.<\/strong><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Suyu buland\u0131ranlar varsa, bu, yax\u015f\u0131 hal deyil. M\u00f6t\u0259b\u0259r m\u0259scidl\u0259r varsa, bu, yax\u015f\u0131 hald\u0131r. Ancaq m\u0259scidl\u0259r n\u0259 q\u0259d\u0259r m\u00f6t\u0259b\u0259r olsa bel\u0259, onlar\u0131n t\u0259bli\u011fat\u0131na yol verilm\u0259m\u0259lidir.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Bizd\u0259 m\u00f6t\u0259b\u0259r m\u0259scidl\u0259rl\u0259 yana\u015f\u0131 m\u00f6t\u0259b\u0259r orta m\u0259kt\u0259bl\u0259r d\u0259 in\u015fa olunub. M\u00f6t\u0259b\u0259r kitabxana da var: Axundov kitabxanas\u0131.<strong> \u0130ndi g\u0259lin g\u00f6r\u0259k, bu m\u00f6t\u0259b\u0259rliyin \u0259hat\u0259 dair\u0259si n\u0259 q\u0259d\u0259rdir?<\/strong> Sumqay\u0131t v\u0259 G\u0259nc\u0259 kimi iri \u015f\u0259h\u0259rl\u0259rd\u0259 dem\u0259k olar ki, kitabxana yoxdur. 6 v\u0259 23 sayl\u0131 m\u0259kt\u0259bl\u0259r\u0259 b\u0259nz\u0259r m\u0259kt\u0259b tapmaq olar? M\u00f6t\u0259b\u0259r m\u0259scidl\u0259 yana\u015f\u0131, Qara\u00e7uxurda da m\u0259scid f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259rir. S\u0131rf qaramatd\u0131r. Bu m\u0259scidin \u0259traf\u0131nda 10-a yax\u0131n m\u0259kt\u0259b v\u0259 u\u015faq ba\u011f\u00e7as\u0131 var. U\u015faqlar bu m\u0259scidin yan\u0131ndan ke\u00e7\u0259nd\u0259 \u00fcrk\u00fcrl\u0259r. M\u00fcbariz Qurbanl\u0131 v\u0259 onun \u0259traf\u0131 bu bar\u0259d\u0259 h\u0259l\u0259lik he\u00e7 n\u0259 demir.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>B\u00f6y\u00fck Kant yaz\u0131r: <strong>\u201cH\u0259m u\u015faqlara, h\u0259m d\u0259 \u00f6z\u00fcm\u00fcz\u0259 diqq\u0259tli olmal\u0131y\u0131q ki, Allah\u0131n ad\u0131ndan tez-tez sui-istifad\u0259 olunmas\u0131n. \u018fg\u0259r onun ad\u0131n\u0131 h\u0259tta xeyirxah m\u0259qs\u0259dl\u0259 s\u0259ad\u0259t arzulayanda i\u015fl\u0259dirl\u0259rs\u0259, bunun \u00f6z\u00fc d\u0259, d\u00fcz\u00fcn\u0259 qalsa, sui-istifad\u0259dir. Allah haqq\u0131nda anlam h\u0259r d\u0259f\u0259 onun ad\u0131 \u00e7\u0259kil\u0259nd\u0259 insan\u0131n q\u0259lbini ehtiram hissi il\u0259 doldurmal\u0131d\u0131r. \u0130nsan onun ad\u0131n\u0131 nadir hallarda \u00e7\u0259km\u0259lidir, \u00f6z\u00fc d\u0259 he\u00e7 zaman d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259siz \u015f\u0259kild\u0259 dil\u0259 g\u0259tirm\u0259m\u0259lidir. U\u015faq Allaha, birincisi, h\u0259yat\u0131n v\u0259 b\u00fct\u00fcn d\u00fcnyan\u0131n sahibi, ikincisi, insanlar\u0131 yaradan ilahi q\u00fcvv\u0259, n\u0259hay\u0259t \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fcs\u00fc, hakimi-m\u00fctl\u0259q kimi ehtiram hiss etm\u0259lidir\u201d.<\/strong><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Bu fikirl\u0259r u\u015faqlara t\u0259lqin olunmal\u0131d\u0131r. Biz g\u00fcnd\u0259lik h\u0259yatda u\u015faqlar\u0131n yeri g\u0259ldi-g\u0259lm\u0259di Allah\u0131n ad\u0131ndan sui-istifad\u0259 etm\u0259l\u0259rin\u0259 rast g\u0259lirik. Onlara bunu etm\u0259m\u0259k istiqam\u0259tind\u0259 i\u015fl\u0259r apar\u0131lm\u0131r. \u018fg\u0259r m\u0259kt\u0259b bunu bacara bils\u0259, u\u015faqlar\u0131 dinl\u0259 ba\u011fl\u0131 irrasionall\u0131qdan xilas ed\u0259 bil\u0259r. \u00c7ox t\u0259\u0259ss\u00fcfl\u0259r olsun ki, m\u00fc\u0259lliml\u0259rin d\u0259 b\u00f6y\u00fck \u0259ks\u0259riyy\u0259tinin dinl\u0259 ba\u011fl\u0131 t\u0259s\u0259vv\u00fcrl\u0259ri yanl\u0131\u015fd\u0131r.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Bu g\u00fcn m\u0259scidl\u0259rin say\u0131n\u0131 art\u0131r\u0131b-azaltmaq g\u00fcnd\u0259md\u0259 olmamal\u0131d\u0131r. \u018fsas m\u0259s\u0259l\u0259 u\u015faqlar\u0131n dini t\u0259rbiy\u0259sini d\u00fczg\u00fcn qurmaq laz\u0131md\u0131r. H\u0259l\u0259 \u00f6zl\u0259rini tan\u0131mayan cavanlara ilahiyyat\u0131 \u00f6yr\u0259tm\u0259k olarm\u0131? Yen\u0259 d\u0259 Kanta m\u00fcraci\u0259t edir\u0259m: <strong>\u201cYaln\u0131z ilahiyyata \u0259saslanan din he\u00e7 bir \u0259xlaq\u0131 ehtiva ed\u0259 bilm\u0259z. Bel\u0259 bir din bir t\u0259r\u0259fd\u0259n qorxu, dig\u0259r t\u0259r\u0259fd\u0259n is\u0259 inkar\u00e7\u0131l\u0131\u011f\u0131 t\u0259lqin ed\u0259 bil\u0259r ki, bu is\u0259 yaln\u0131z m\u00f6vhumi ita\u0259tkarl\u0131q do\u011furur. Bel\u0259likl\u0259, m\u0259n\u0259viyyat \u0259vv\u0259l g\u0259lm\u0259lidir, ilahiyyat onu izl\u0259m\u0259lidir. Din el\u0259 bunun \u00f6z\u00fcd\u00fcr\u201d.<\/strong><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>G\u00fcnd\u0259lik h\u0259yatda \u00e7ox vaxt bunun \u0259ksi il\u0259 rastla\u015f\u0131r\u0131q. Bizd\u0259 \u00e7ox yax\u015f\u0131 \u00f6rn\u0259kl\u0259r var.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>Onlardan birini misal \u00e7\u0259kim:<\/strong> Az\u0259rbaycan Milli Elml\u0259r Akademiyas\u0131n\u0131n ilk prezidenti, <strong>akademik Mir \u018fs\u0259dulla Mirqas\u0131movun<\/strong> atas\u0131 Mir \u018fl\u0259sg\u0259r m\u0259dr\u0259s\u0259d\u0259 \u0259r\u0259b, fars dill\u0259rind\u0259n v\u0259 ilahiyyatdan d\u0259rs deyib. O ist\u0259yirdi ki, o\u011flu dini savad als\u0131n, \u015feyx\u00fclislaml\u0131q m\u0259rt\u0259b\u0259sin\u0259d\u0259k y\u00fcks\u0259lsin. Bu s\u0259b\u0259bd\u0259n o\u011flunun rus gimnaziyas\u0131nda oxumas\u0131na raz\u0131l\u0131q vermirdi. Bunlar\u0131 yax\u015f\u0131 ba\u015fa d\u00fc\u015f\u0259n 13 ya\u015fl\u0131 Mir\u0259s\u0259dulla atas\u0131ndan x\u0259lv\u0259t gimnaziyaya gedib. Tezlikl\u0259 rus dilind\u0259 dan\u0131\u015fma\u011f\u0131, yazma\u011f\u0131 da \u00f6yr\u0259nib. Orada d\u0259rs dey\u0259n alman pastorunun k\u00f6m\u0259yi il\u0259 gimnaziyaya daxil olub. Bu q\u0259rar\u0131n\u0131n ail\u0259si, qohumlar\u0131 t\u0259r\u0259find\u0259n k\u0259skin etirazla qar\u015f\u0131lanaca\u011f\u0131n\u0131, atas\u0131n\u0131n b\u0259lk\u0259 \u0259n s\u0259rt t\u0259dbirl\u0259r\u0259 \u0259l ataca\u011f\u0131n\u0131 anlay\u0131b, ancaq fikrind\u0259n d\u00f6nm\u0259yib.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>O, evd\u0259n gimnazist geyimind\u0259 \u00e7\u0131xa bilm\u0259zdi. Ona g\u00f6r\u0259 d\u0259 bir d\u00fckan\u00e7\u0131 il\u0259 dan\u0131\u015f\u0131b. D\u00fckan\u00e7\u0131 ona bir az pul verib. H\u0259r g\u00fcn m\u0259dr\u0259s\u0259d\u0259n \u00e7\u0131xanda d\u00fckanda gimnazist paltar\u0131n\u0131 geyinib, furajkas\u0131n\u0131 ba\u015f\u0131na qoyub gimnaziyaya gedib. Qay\u0131danda yen\u0259 d\u00fckana ba\u015f \u00e7\u0259kib, paltar\u0131n\u0131 d\u0259yi\u015fib. Bir m\u00fcdd\u0259t bel\u0259 davam edib. Ancaq bir g\u00fcn sirrin \u00fcst\u00fc a\u00e7\u0131l\u0131b. Onu t\u0259sad\u00fcf\u0259n k\u00fc\u00e7\u0259d\u0259 gimnazist geyimind\u0259 g\u00f6r\u0259n \u0259misi bu x\u0259b\u0259ri Mir\u0259l\u0259sg\u0259r a\u011faya yetirib. G\u0259l\u0259c\u0259yin\u0259 \u00fcmidl\u0259 baxd\u0131\u011f\u0131, b\u00f6y\u00fck din xadimi olaca\u011f\u0131na inand\u0131\u011f\u0131 o\u011flunun bu h\u0259r\u0259k\u0259ti ata \u00fc\u00e7\u00fcn z\u0259rb\u0259 olub.<strong> \u00abM\u0259nim bundan sonra Mir\u0259s\u0259dulla adl\u0131 o\u011flum yoxdur, o, kafirdir\u00bb<\/strong> deyib. Rus gimnaziyas\u0131nda oxumaqla onun prinsipl\u0259rin\u0259 qar\u015f\u0131 \u00e7\u0131xan o\u011flunu c\u0259zaland\u0131r\u0131b, onu evd\u0259n qovub. H\u0259kim olmaq arzusu il\u0259 Rusiyaya yollanan Mir\u0259s\u0259dulla 1908-ci ild\u0259 Odessada Novorossiysk Universitetinin tibb fak\u00fclt\u0259sin\u0259 daxil olub.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><span style=\"color: #ff0000;\"><strong>Akademik Mirqas\u0131movun irad\u0259si indiki u\u015faqlara \u00f6rn\u0259k olmal\u0131d\u0131r. O, xarakteri v\u0259 m\u0259n\u0259viyyat\u0131 il\u0259 tibb elminin \u0259n y\u00fcks\u0259k zirv\u0259sini f\u0259th etmi\u015fdir. Sekulyar c\u0259miyy\u0259t \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259n yax\u015f\u0131 t\u0259sisat m\u0259kt\u0259bdir. M\u0259scidl\u0259r is\u0259 m\u0259kt\u0259bd\u0259n xeyli aral\u0131 olmal\u0131d\u0131r.<\/strong><\/span><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>azpolitika.info<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Etibar \u018fL\u0130YEV &nbsp; H\u018fYACAN T\u018fB\u0130L\u0130! &nbsp; \u201c\u018fg\u0259r dini \u0259xlaqla birl\u0259\u015fdirm\u0259s\u0259n, onda din \u015f\u0259fq\u0259t dil\u0259m\u0259y\u0259 \u00e7evrilir.\u201d \u0130. Kant &nbsp; Az\u0259rbaycan\u0131n Dini Qurumlarla \u0130\u015f \u00fczr\u0259 D\u00f6vl\u0259t Komit\u0259sinin s\u0259dri M\u00fcbariz Qurbanl\u0131 \u201cSovetski\u201dd\u0259 iki m\u0259scidl\u0259 ba\u011fl\u0131 yaranm\u0131\u015f v\u0259ziyy\u0259t\u0259 ayd\u0131nl\u0131q g\u0259tirib: \u201cBizd\u0259 \u201cHeyd\u0259r m\u0259scidi\u201d v\u0259 dig\u0259r bu kimi m\u00f6t\u0259b\u0259r m\u0259scidl\u0259r f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259rir. Suyu buland\u0131rmaq, \u00fcmumi i\u015f\u0259 ziyan vurmaq ist\u0259y\u0259nl\u0259r hay-k\u00fcy&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":1617,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-1616","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-xbr-xtti"],"views":1094,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/borcali.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1616","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/borcali.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/borcali.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/borcali.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/borcali.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1616"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/borcali.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1616\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1621,"href":"https:\/\/borcali.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1616\/revisions\/1621"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/borcali.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/1617"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/borcali.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1616"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/borcali.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1616"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/borcali.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1616"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}